|
| w trakcie przemarszu ... |
27 grudnia br. w Kolegiacie p.w. NMP odbyła się uroczysta msza św. Bezpośrednio po mszy św. uczestnicy obchodów udali się na kwaterę powstańczą średzkiego Cmentarza. Tam uroczystości rozpoczęły się od odśpiewania hymnu narodowego. Maria Mielcarzewicz - przewodnicząca Społecznego Komitetu Rodzin Powstańców Wielkopolskich podkreśliła rolę, jaką odegrało Powstanie Wielkopolskie dla mieszkańców naszego regionu.
|
| Maria Mielcarzewicz |
W uroczystościach, które zgromadziły tego dnia wiele osób, udział wzięli m.in. Andrzej Gniotowski - Przewodniczący Rady Powiatu, starosta Piotr Piekarski, wicestarosta Jerzy Leporowski, Tomasz Pawlicki - Przewodniczący Rady Miejskiej, burmistrz Wojciech Ziętkowski. Ostatnim akcentem tego dnia było złożenie wiązanek kwiatów na zbiorowej mogile upamiętniającej poległych powstańców.
Wiązanki kwiatów na kwaterze powstańców złożyli m.in. przedstawiciele władz samorządowych: Powiatu Średzkiego z Andrzejem Gniotowskim - Przewodniczącym Rady Powiatowej, starostą Piotrem Piekarskim, wicestarostą Jerzym Leporowskim i Markiem Witczakiem - Kierownikiem Wydziału Polityki Społecznej, Miasta Środy Wlkp., członkowie Związku Harcerstwa Polskiego, organizacji społecznych, politycznych, delegacje szkół, oraz mieszkańcy Środy Wlkp.
|
| delegacje na kwaterze powstańców |
|
| wiązanki kwiatów od młodzieży |
|
| na kwaterze ... |
Z kart historii ...
Towarzystwo b. Uczestników Powstania Wielkopolskiego 1918/1919 r. w Środzie Wlkp. czyniło starania o postawienie pomnika i wydzielenie części cmentarza na pochówek Powstańców tuż po zakończeniu działań wojennych w 1923 r. Plany wymagały uzgodnień z Kurią Arcybiskupią w Poznaniu i z miejscowym Proboszczem. 1.XII.1932 r. ks. M. Meissner wydał dokument potwierdzający zakupienie miejsca na cmentarzu grzebalnym przez Towarzystwo b. Uczestnków Powstania Wielkopolskiego 1918-1919 r. Przy wsparciu ks. Proboszcza Meissnera i zaangażowaniu Towarzystwa uroczystości poświęcenia pomnika połączone z przeniesieniem zwłok dziewięciu poległych w wlakach Powstańców do zbiorowej mogiły przy Pomniku odbyły się 11.VIII.1935 r. Ekshumowano prochy śp. Stanisława Tomczaka, Józefa Tomaszewskiego, Józefa Chałupka, Stefana Łażewskiego, Jana Prymasa, Romana Szlafroka, Stanisława Norkiewicza, Ignacego Skotarczaka i Nikodema Muszyńskiego umieszczając ich nazwiska na specjalnych tablicach.
Na zdjęciu Pomnik, wokół którego zgromadził się Komitet Budowy i Zarząd Towarzystwa (z 1935 r.) w górnym rzędzie z lewej strony pierwszy z prawej - Ks. M. Meissner, drugi Stanisław Machajewski - Prezes Towarzystwa b. Powstańców Wielkopolskich.
W 1938 r. przed pomnikiem pochowano zgodnie z wolą ks. M. Meissnera zasłużonego Proboszcza Średzkiej Kolegiaty, współorganizatora powstania i pierwszego Starostę Średzkiego w II Rzeczypospolitej. Wybuch II wojny światowej dotknął zniszczeniami Pomnik, który najeźdźcy wysadzili w powietrze, kwaterę zamknięto. Zniszczono grobowiec ks. M. Meissnera. Nie dopuszczono do zbeszczeszczenia zwłok, bo Polacy zdążyli przenieść trumnę ze zwłokami z ks. Proboszczem do grobowca rodzinnego w innej części cmentarza Parafialnego. Z początkiem 1946 r. członkowie Towarzystwa rozpoczęli starania o odrestaurowanie zniszczonej Kwatery. Postawiono pomnik w zmienionej formie, z innymi tablicami. W 1978 r. przy współudziale pracowników miejscowego POM osadzono dwu i półmetrowy Krzyż metalowy wymieniając dotychczasowy drewniany. Taki stan trwał aż do 1997 r., kiedy to ukonstytuował się Społeczny Komitet Rodzin Powstańców Wielkopolskich. Opracowano harmonogram prac obejmujący renowację muru otaczającego kwaterę, zniwelowano teren. Przy istotnej pomocy Urzędu Miejskiego w Środzie Wlkp. odnowiono wszystkie pojedyncze groby Powstańców spoczywających na Kwaterze i uporządkowano zieleń. Ostatnim etapem było odnowienie Pomnika, co wykonane zostało w 2008 r. dla uczczenia 90. Rocznicy wybuchu Powstania Wielkopolskiego.
Oprac.:
Maria Mielcarzewicz
Społeczny Komitet Rodzin
Powstańców Wielkopolskich |